Jak złożyć w Oslo wniosek o ulgę przedszkolną i bezpłatny podstawowy czas opieki (redusert foreldrebetaling og gratis kjernetid)?

Jeśli twoje dziecko jest zameldowane w Oslo i ma już przyjęte miejsce w przedszkolu (barnehage), możesz złożyć w gminie jeden wniosek o obniżoną opłatę przy niskim dochodzie (redusert barnehagepris, w przepisach reduksjon i foreldrebetalingen) i o 20 bezpłatnych godzin opieki tygodniowo (gratis kjernetid). Ten sam formularz obejmuje wszystkie twoje dzieci w przedszkolu. Pierwszy wniosek składasz sam, a w kolejnych latach Oslo odnawia go automatycznie. Złóż go jak najszybciej po przyjęciu miejsca, bo od daty wniosku zależy, od której faktury dostaniesz niższą cenę.

Poradnik jest dla rodziców w Oslo, także dla rodzin, które dopiero przyjechały do Norwegii i nie mają jeszcze norweskiego rozliczenia podatkowego. Zasady obniżki i bezpłatnych godzin wynikają z ogólnokrajowego rozporządzenia o opłatach rodzicielskich (forskrift om foreldrebetaling i barnehager), ale terminy, formularz i dodatkowe ulgi opisane niżej to zasady gminy Oslo. Nie dotyczą innych gmin. Jak dostać miejsce w przedszkolu, opisuje poradnik Jak ubiegać się o przedszkole (barnehage) po zakończeniu głównego naboru?

Ile kosztuje przedszkole i jakie są ulgi?

• Opłata maksymalna (makspris): według Utdanningsdirektoratet (Udir) od 1 sierpnia 2025 r. wynosi 1 200 NOK miesięcznie i obowiązuje w przedszkolach publicznych i prywatnych. Oslo podaje, że pełne miejsce kosztuje 1 200 NOK miesięcznie.
• Posiłki płacisz osobno. W przedszkolach gminnych w Oslo kosztują 320 NOK miesięcznie; przedszkola prywatne same ustalają opłatę, ale według Oslo nie może ona przekraczać kosztów jedzenia.
• Rabat rodzeństwa (søskenrabatt): w Oslo 30% na drugie dziecko, a przy trzech dzieciach w przedszkolu jednocześnie trzecie ma miejsce bezpłatne. Nie trzeba o niego wnioskować — Oslo przyznaje go automatycznie, jeśli rodzeństwo jest zameldowane pod tym samym adresem i zarejestrowane w gminie z tym samym wnioskodawcą, współwnioskodawcą i odbiorcą faktury.
• Obniżka przy niskim dochodzie i gratis kjernetid wymagają wniosku — opisujemy je poniżej.

Kiedy należy się obniżka opłaty?

Według § 3b rozporządzenia gmina musi obniżyć opłatę tak, aby na jedno dziecko wynosiła najwyżej 6% łącznego dochodu gospodarstwa domowego, jeśli:

• roczna opłata maksymalna przekracza 6% dochodu gospodarstwa z ostatniego roku, albo
• dochód gospodarstwa w bieżącym roku trwale spadł i z tego powodu opłata przekracza 6% dochodu.

Udir podaje przykład dla roku przedszkolnego 2025/2026: opłata maksymalna wynosi łącznie 13 200 NOK, więc prawo do obniżki mają gospodarstwa z dochodem 220 000 NOK lub mniejszym w 2024 r. oraz gospodarstwa z trwałym spadkiem dochodu w bieżącym roku. Przy spadku dochodu dokumentację przyczyny przesyłasz gminie, a ona ocenia, czy spadek jest trwały.

Komu przysługuje gratis kjernetid?

Według § 3c rozporządzenia gmina zwalnia z opłaty za 20 godzin tygodniowo dzieci od 1 sierpnia roku, w którym kończą 2 lata, aż do rozpoczęcia szkoły, jeśli dochód gospodarstwa z ostatniego roku (albo po trwałym spadku — w bieżącym roku) jest niższy od progu ustalonego przez Storting.

• Próg ogólnokrajowy według Udir: 669 050 NOK od 1 sierpnia 2025 r. i 692 465 NOK od 1 sierpnia 2026 r.
• Zasady Oslo: gmina podaje, że gratis kjernetid mają dzieci urodzone w latach 2021, 2022, 2023 i 2024 z rodzin z łącznym rocznym dochodem poniżej 692 465 NOK, a także dzieci urodzone w latach 2021 i 2022 z rodzin z dochodem poniżej 807 100 NOK, jeśli chodzą do przedszkola w dzielnicach (bydel) Alna, Bjerke, Grorud, Stovner lub Søndre Nordstrand.
• Według Udir 20 bezpłatnych godzin przysługuje niezależnie od tego, czy dziecko ma miejsce w niepełnym, czy w pełnym wymiarze. Jeśli korzystasz tylko z tych 20 godzin, opieka jest bezpłatna.

W objaśnieniach do rozporządzenia Udir wyjaśnia kolejność naliczania: najpierw obniżka dochodowa, potem rabat rodzeństwa, a na końcu odejmuje się 20 bezpłatnych godzin.

Czyj dochód się liczy?

Gospodarstwo domowe (husholdning) to według § 3d rozporządzenia małżonkowie, zarejestrowani partnerzy i osoby żyjące w konkubinacie (samboere). Konkubentami są dwie niezamężne osoby powyżej 18 lat, które mieszkają razem i przez co najmniej 12 z ostatnich 18 miesięcy żyły w związku podobnym do małżeństwa albo mają wspólne dziecko. Jeśli jesteś w konkubinacie bez wspólnego dziecka, musisz poinformować o tym gminę.

Oslo liczy łączny dochód przed opodatkowaniem osób mieszkających pod adresem, pod którym dziecko jest zameldowane w rejestrze ludności (Folkeregisteret): opiekunów oraz ich małżonków, zarejestrowanych partnerów lub konkubentów. Jeśli rodzice mieszkają osobno, a dziecko mieszka na stałe u obojga, według § 3d liczy się dochód gospodarstwa tego rodzica, który ma ten sam adres w rejestrze ludności co dziecko. O meldunku przeczytasz w poradniku o zgłoszeniu przeprowadzki do Norwegii.

Za dochód uznaje się dochód osobisty (personinntekt) według rozdziału 12 ustawy podatkowej oraz podlegający opodatkowaniu dochód kapitałowy (skattepliktig kapitalinntekt). Według Udir nie liczą się m.in.:

• nieopodatkowane świadczenia, takie jak alimenty (barnebidrag), kontantstøtte i zasiłek na dziecko (barnetrygd),
• kredyt studencki (studielån),
• nieopodatkowane wsparcie NAV na opiekę nad dzieckiem (støtte til barnetilsyn).

Wniosek rozpatruje gmina, w której dziecko jest zameldowane, i dotyczy on przedszkoli gminnych oraz prywatnych.

Jak złożyć wniosek w Oslo?

1. Przyjmij miejsce w przedszkolu. Oslo przyjmuje wniosek dopiero wtedy, gdy zaakceptowałeś ofertę miejsca.
2. Złóż wniosek po zalogowaniu na stronie gminy Oslo (logowanie przez ID-porten). W jednym formularzu wnioskujesz o obniżkę i o gratis kjernetid, dla wszystkich dzieci w przedszkolu. Oslo pobiera dane o dochodzie gospodarstwa automatycznie ze Skatteetaten.
3. Jeśli nie możesz się zalogować, wypełnij formularz udostępniony przez gminę i dołącz dokumenty pokazujące dochód rodziny.
4. Jeśli nie płaciłeś jeszcze podatków w Norwegii, Oslo wymaga udokumentowania obecnego dochodu; dokumenty możesz przesłać online. Według objaśnień Udir gmina może w takiej sytuacji poprosić o inną dokumentację dochodu — dotyczy to zwykle osób, które od niedawna mieszkają w Norwegii. Jakie dokumenty wystarczą, zapytaj gminę.
5. Sprawdzaj status wniosku po zalogowaniu. Możesz tam też przesłać dodatkowe dokumenty i poinformować gminę, że nie potrzebujesz już obniżki.

Do kiedy złożyć wniosek?

Zasada z rozporządzenia (§ 3d): jeśli złożysz wniosek przed 1 sierpnia, decyzja gminy obowiązuje od 1 sierpnia do końca roku przedszkolnego. Jeśli złożysz go po 1 sierpnia, decyzja obowiązuje od pierwszego pełnego miesiąca po złożeniu wniosku do końca roku przedszkolnego.

Terminy gminy Oslo, od których zależy, czy obniżka obejmie pierwszą fakturę:

• dziecko już chodzi do przedszkola albo zaczyna w sierpniu lub wrześniu — złóż wniosek do 30 czerwca, żeby mieć niższą cenę od początku nowego roku przedszkolnego,
• dziecko zaczyna w innym miesiącu — złóż wniosek najpóźniej 2 tygodnie po przyjęciu miejsca, żeby niższa cena obejmowała pierwszą fakturę,
• wniosek złożony później też zostanie rozpatrzony, ale niższa cena obejmie dopiero fakturę za następny miesiąc,
• jeśli dochód rodziny spadnie w trakcie roku, możesz złożyć wniosek w dowolnym momencie; niższa cena obejmie fakturę za następny miesiąc.

Co dzieje się w kolejnych latach?

Według Oslo obniżkę przyznaje się na jeden rok przedszkolny. Po pierwszym roku gmina sama tworzy dla ciebie wniosek na następny rok — także wtedy, gdy zmienisz przedszkole albo przeprowadzisz się do innej dzielnicy Oslo. Wiosną dostaniesz list z potwierdzeniem, że automatyczny wniosek został złożony. Jeśli do 30 maja nie dostaniesz potwierdzenia, złóż nowy formularz.

Jak sprawdzić fakturę?

• Według Oslo opłatę płaci się z góry za każdy miesiąc, a lipiec jest bezpłatny. Przedszkola prywatne mają w części spraw własne zasady — sprawdź regulamin (vedtekter) przedszkola.
• Udir zaznacza, że faktura wysyłana rodzicom powinna uwzględniać przyznaną obniżkę lub gratis kjernetid.
• Jeśli na fakturze brakuje rabatu rodzeństwa, Oslo radzi skontaktować się z Utdanningsetaten (przedszkole gminne) albo bezpośrednio z przedszkolem prywatnym.

Co zrobić teraz?

1. Sprawdź, czy dziecko jest zameldowane w Oslo i czy przyjąłeś miejsce w przedszkolu.
2. Ustal, kto należy do gospodarstwa domowego, i oszacuj jego łączny dochód przed opodatkowaniem.
3. Złóż wniosek w Oslo: po zalogowaniu albo na formularzu z dokumentami dochodu.
4. Pilnuj terminu: 30 czerwca przy starcie w sierpniu lub wrześniu albo 2 tygodnie po przyjęciu miejsca przy starcie w innym miesiącu.
5. Sprawdzaj status wniosku i pierwszą fakturę; w kolejnych latach czekaj na wiosenne potwierdzenie (do 30 maja).

Poradnik opiera się na rozporządzeniu o opłatach rodzicielskich w serwisie Lovdata, stronach i objaśnieniach przepisów Utdanningsdirektoratet oraz stronach gminy Oslo.